werkdrukverlaging l’Ambiente

Een schooljaar lang, alle leerlingen procesgericht een project aanbieden op de Montessorischool l'Ambiente

Het komende schooljaar ga ik op Montessorischool l’Ambiente alle kinderen een project aanbieden. Elk project bestaat uit zes lessen van een uur en de kinderen werken volgens het procesgericht werken. Dit betekent dat de kinderen zelf op onderzoek gaan en experimenteren, waardoor ze allemaal een eigen proces aangaan.

De bovenbouwers (groep 6, 7 en 8) zijn eerst aan de beurt in september en werken met het thema ‘vriendschap’ (kinderboekenweek). De middenbouwers (groep 3, 4 en 5) gaan in januari van start en de kleuters (groep 1 en 2) zijn als laatste aan de beurt in maart.

 

Bovenbouw

De workshop van de bovenbouwers gaat over samenwerken en vriendschap.  Inspiratie hebben ze in de eerste les gehaald uit een filmpje over Heringa/Kalsbeek . Er is gepraat over hoe je kunt samenwerken, wat voor werk wordt gemaakt en wat vriendschap met samenwerking kan doen.

Daarna is er, in de tweede les, geoefend met samenwerken:

  • met wasco een tekening maken van je lievelingsdier
  • tekening uitwisselen met je samenwerkingsduo en geinspireerd op die tekening een nieuwe tekening maken. Welke tekeningen passen bij elkaar? Waar zie je dat aan?
  • een nieuwe tekening beginnen die precies moet lijken op de eerste tekening die gemaakt is. Na korte tijd wisselen met je samenwerkingsduo en die gaat jouw tekening afmaken. Hoe was het om het werk van een ander af te maken? Hoe vond je het dat iemand anders je werk afmaakt?
  • laatste opdracht is samen 1 tekening maken, tegelijkertijd. Alle andere tekeningen en inspiraties moeten terug te vinden zijn. Hoe wordt er samen gewerkt? Overleg? Hoe ging het samenwerken?

  

  

De derde les gaat over gips: leren aanmaken en experimenteren. Hoe voelt gipspoeder aan? Hoe voelt vers aangemaakte gips aan? Wat gebeurt er als je het over een wc-rol giet? Wat gebeurt er als je het over een bobbelige ondergrond van aluminiumfolie giet? Wanneer kun je het modelleren met je handen?

Er zijn hele mooie experimenten gedaan en prachtige uitvindingen gedaan. Het aanmaken van het gips was al een feestje op zich. De zachtheid de onderkant van het gips na drogen viel bij iedereen erg in de smaak.

Na het gipsen (en handen gewast te hebben), kregen de leerlingen de opdracht om op zwart papier met witte wasco het deel te tekenen van hun werkstuk waar ze het meest tevreden over waren.

       

 

De vierde les bestaat uit het maken van een ombouw of een bouwwerk waarop in de vijfde les gips wordt verwerkt. Het samenwerken gebeurde op verschillende manieren: tegelijkertijd aan het werk of apart en later alles samenvoegen. Halverwege heb ik het werk even stilgelegd en de kinderen naar elkaars werk laten kijken. ‘Afkijken’ noemden ze het in het begin, waarna ik heb uitgelegd dat ik mijn ideeen ook niet uit een boom plukte. Maar dat ik ook vaak inspiratie haal uit het werk van andere kunstenaars. Je kunt simpelweg niet alles zelf bedenken. ‘Beter goed gejat, dan slecht bedacht’ is het motto geworden.

De vijfde les was de tweede en tevens laatste gipsles. Gipsaanmaken hebben ze al geleerd en nu moet het in een rap tempo. Gips aanmaken en gieten, smeren, kliederen en onderdompelen. Na de eerste gips-werksessie hebben de kinderen bij elkaars werk gekeken. Waar ben je tevreden over? Heeft de rest van de groep nog tips en tops? Daarna weer nieuw gips aanmaken en verder werken.

       

        

En tijdens de laatste les wordt het kunstwerk van kleur voorzien. Ga je op het gips ‘gewoon’ schilderen of kun je ook nog op andere manieren met de verf aan de slag? Er ontstond al snel een soort Jackson Pollock-achtige sfeer waarin verf op het werk werd gedruppeld of zelfs een beetje geslingerd werd.

        

         

      

       

Het inrichten van al het gemaakte werk, alsook de teksten die erbij horen, heb ik op mij genomen. Dit aangezien er te weinig tijd was om hieraan een hele les te besteden. maar de kinderen hebben wel in groepjes nagedacht wat er elke les is gedaan en daar hebben ze vragen over beantwoord. Al het werk (dus ook de tekeningen en de proefjes met gips uit de derde les) zullen met teksten in de patio en het handenarbeidlokaal te zien zijn. Zo kunnen kinderen rustig kijken en lezen waar het project over gegaan is!

 

Middenbouw

Bij de middenbouw hebben ze het in januari en februari over de ontwikkeling van de aarde en daarna vooral over de eerste mens. De jagers en verzamelaars. Het verzamelen is natuurlijk een onderwerp waar alle kinderen aan doen van nature. En het ordenen is, vooral op een Montessorischool, altijd een onderwerp. Dus een serie lessen ontwerpen bleek erg makkelijk: verzamelen en ordenen. Aan de hand van een kunstenaar (Herman de Vries) en een voorleesboek (Kobe maakt een museum), gaan de kinderen in zes lessen veel verzamelen, ordenen en dit allemaal vastleggen.

In de eerste les hebben ze voorwerpen verzameld die dichtbij te vinden waren: in het handvaardigheidslokaal. Op kleur gingen ze in twee of drietallen een bijzondere verzameling bij elkaar vinden. Deze verzamelingen werden besproken, want wat is het meest bijzondere voorwerp dat gevonden is? En passen alle gevonden voorwerpen wel bij die kleur? Daarna gingen de kinderen al hun gevonden voorwerpen in hun kleur zo bijzonder ordenen. Het resultaat hiervan werd ook weer besproken. Waar ben je het meest tevreden over? En wat vallen de anderen op aan die verzameling? En voordat alles weer opgeruimd moest worden zijn alle verzamelingen natuurlijk even op de foto gezet!

In de tweede les is er weer vanalles verzameld, maar deze keer buiten. Ieder kind nam een eigen doosje mee naar buiten en heeft hierin van alles verzameld. Takjes, steentjes, zand, stukjes plastic of hele andere dingen. Binnen werd gekeken naar de vondsten van de dag. Daarna hebben alle kinderen op een vel papier een eigen ordening gemaakt van hun gevonden schatten. Hoe ze dit gingen aanpakken mochten ze zelf weten. Er is daarna naar elke verzameling gekeken. Om de verzameling toch een beetje te kunnen bewaren is er van elke een foto gemaakt. Want bij het opruimen van de les, gingen alle verzamelde spulletjes weer in het doosje.

Toen de eerste groep naar buiten ging, regende het. Twee kinderen hadden de regen verzameld, maar hoe laat je dat zien op papier?

Nou zo dus:

In de derde les gaan de kinderen hun vondst van de dag nog beter bekijken. Aan de hand van de foto’s van de gemaakte verzamelingen in de tweede les hebben ze geprobeerd hun ordeningen zo nauwkeurig mogelijk na te tekenen. Ze mochten hierbij een beetje valsspelen door hun gevonden voorwerpen ‘over te trekken’. Daarna, na goed kijken, konden ze ook alle details erin tekenen.

In de vierde les hebben de leerlingen hun verzameling en ordening in klei weergegeven. Afkijken bij de gevonden spulletjes mocht natuurlijk, alsook ‘overtrekken’ en voorwerpen in de klei drukken. Iedere leerling mocht zelf weten hoe hij of zij dit ging aanpakken.

In de vijfde les hebben de leerlingen kennisgemaakt met Kobe (‘Kobe maakt een museum’ van Ashild Kanstad Johnsen), waarin Kobe altijd allerlei dingen verzameld die hij in het bos vindt. Op een dag is zijn verzameling zo groot geworden dat het gewoon teveel is geworden. Zijn oma geeft hem de tip om een museum te maken. Tijdens de vijfde en zesde les hebben de leerlingen zelf ook een museum gemaakt. Elke groep kreeg een andere taak: Er waren twee groepen vijf, waarvan de ene zich bezig hield met het bedenken van de naam voor het museum (schoolmuseum) en het maken van de banner, de andere groep hield zich bezig met het voorbereiden en houden van de rondleiding (voor de kleuters). De groepen vier hebben de uitnodigingen voor het thuisfront gemaakt en de uitnodigingen voor de andere klassen in de school. De ene groep drie heeft de ondergrond van de banner gemaakt. En de andere groep drie heeft zich bezig gehouden met het maken van naamkaartjes en het weer opruimen van het museum.

Veel werk, maar de kinderen hebben hard gewerkt. Want naast al deze taken hierboven, moesten ze ook hun kleiwerk weer precies zo neerleggen zoals dat van op de foto (gelukkig hadden we de foto’s nog!), alle foto’s moesten worden opgehangen en de beste vondsten moesten gelabeld worden.

Links, een speciale banner, gemaakt door een leerling die thuis helemaal enthousiast was geworden en er zelf eentje had gemaakt. Daarnaast de banner die de kinderen tijdens de lessen hebben gemaakt.

 uitleg van de eerste les – met teksten van de leerlingen zelf

 uitleg van de tweede, derde en vierde les, weer met teksten van de leerlingen erbij

 alle foto’s en tekeningen van de tweede, derde en vierde lessen onder elkaar

 al het kleiwerk van alle leerlingen bij elkaar

 alle doosjes op de tafel. Hierin komen op het laatst al het werk van de leerlingen

  alle beste vondsten op een tafel. Een prachtige verzameling!

Op de laatste dag zijn alle beste vondsten, alle kleiwerkjes, alles uit alle verzamelingen en alle foto’s/tekeningen teruggegaan in de doosjes en hebben de leerlingen alles mee naar huis gekregen. Het project is klaar!

Na de voorjaarsvakantie ga ik op bezoek bij de kleuters (groepen 1 en 2) om daar een project te gaan beginnen over de lente: groeien en bloeien!